Hoe worden insecten gekweekt voor hondenvoer en kattenvoer?

Insecteneiwit wordt steeds meer geaccepteerd in diervoeding, niet omdat het goedkoper of makkelijker te produceren is, maar omdat de ecologische voetafdruk aanzienlijk lager is dan die van conventioneel vee en de eiwitkwaliteit echt hoog is. Begrijpen hoe insecten worden gekweekt helpt te verklaren waarom het voedingsprofiel goed is én waarop het duurzaamheidsverhaal daadwerkelijk is gebaseerd.

De twee soorten die in Europa op grote schaal worden gebruikt

Twee insectensoorten domineren de commerciële eiwitproductie voor diervoeding in Europa: larven van de zwarte soldatenvlieg (Hermetia illucens) en larven van de gele meelworm (Tenebrio molitor). Beide worden gekweekt in gecontroleerde binnenfaciliteiten en leveren eiwit met vergelijkbare functionele eigenschappen, maar er zijn betekenisvolle verschillen tussen beide.

Larven van de zwarte soldatenvlieg hebben een levenscyclus van ongeveer 14 dagen van ei tot oogst in het larvale stadium, wat ze de snelst cyclische optie maakt. Hun vetgehalte is hoger dan dat van meelwormlarven, en ze kunnen worden gekweekt op een breed scala aan organische reststromen, waaronder voedselbijproducten vóór consumptie. Protix, een van de grootste Europese producenten, exploiteert een speciale zwarte-soldatenvliegfabriek in Nederland. [1]

Meelwormlarven hebben een langere levenscyclus van ongeveer 60 dagen tot volledige larvale ontwikkeling. Ze hebben zeer weinig licht nodig, produceren relatief weinig warmte tijdens de groei (wat de koelkosten van de faciliteit verlaagt) en worden in Europa al meer dan 50 jaar gekweekt voor de industrieën van visaas en vogelvoer. Ynsect, gevestigd in Frankrijk, exploiteert een van de grootste meelwormproductiefaciliteiten ter wereld. [1]

Beide soorten leveren insectenmeel op met een ruw eiwitgehalte dat aanzienlijk hoger is dan dat van rauw vers vlees, dat ongeveer 20 tot 25% eiwit bevat op basis van vers gewicht. Verwerkt insectenmeel varieert van ongeveer 55 tot 70% ruw eiwit, afhankelijk van de soort en de verwerkingsmethode. [2]

Wat insecten daadwerkelijk eten

Insectenlarven eten organisch materiaal dat anders verloren zou gaan. Meelwormlarven krijgen doorgaans bijproducten uit de graanmaal- en bierbrouwindustrie: zemelen, bierbostel en gedroogd plantaardig materiaal. Larven van de zwarte soldatenvlieg kunnen een breder scala aan substraten verwerken, waaronder fruit- en groenteafval, bierbostel en andere bijproducten uit de voedingsindustrie vóór consumptie.

Deze omzetting van reststromen vormt de kern van het duurzaamheidsargument. In plaats van vee te houden op akkerland zetten insectenproducenten reststromen uit de voedingsindustrie om in hoogwaardige eiwitten. Een levenscyclusanalyse uit 2017 wees uit dat de productie van larven van de zwarte soldatenvlieg ongeveer 1 kg CO2-equivalent per kg droge stof genereert, vergeleken met ongeveer 10 tot 12 kg voor rundereiwit. [3]

Het productieproces: van larve tot ingrediënt voor brokken

Bij de oogst worden de larven gereinigd, gekookt en gesteriliseerd. Dit proces is verplicht volgens de EU-regelgeving en inactiveert ziekteverwekkers. [4] De gekookte massa wordt vervolgens gedroogd en vermalen tot insectenmeel, een stabiel poeder met een lange houdbaarheid. Het productieproces levert ook twee nuttige bijproducten op:

• Insectenolie: geëxtraheerd tijdens het drogen, gebruikt in diervoeding vanwege het vetzuurprofiel
• Insectenfrass: de uitwerpselen en vervellingsresten uit het groeiproces, die fungeren als hoogwaardige organische meststof

Waarom insecteneiwit een laag allergierisico heeft

Voedselallergieën bij honden worden veroorzaakt doordat het immuunsysteem een eiwit herkent waarmee het herhaaldelijk in aanraking is gekomen en daar een overgevoelige reactie op ontwikkelt. De belangrijkste voedselallergenen voor honden (rund, zuivel, kip, lam) zijn eiwitten die voorkomen in de meeste conventionele hondenvoerformules en waaraan honden van jongs af aan regelmatig worden blootgesteld. Honden in Europa zijn de afgelopen decennia maar heel weinig blootgesteld aan insecteneiwit, wat betekent dat het immuunsysteem daartegen geen bestaande sensibilisatie heeft opgebouwd. [5]

Dat maakt insecteneiwit bijzonder geschikt voor eliminatiediëten bij honden met vermoedelijke voedselallergieën. Het is één enkele nieuwe eiwitbron met een duidelijk aminozuurprofiel en gedocumenteerde lage allergeniciteit.