Is graanvrij hondenvoer beter?

Graanvrij hondenvoer kreeg in de jaren 2010 een grote marketingboost, voortbouwend op de menselijke paleo- en glutenvrije trends. Het uitgangspunt was simpel: granen zijn vulstoffen, honden hebben ze niet nodig, haal je ze weg dan krijg je gezonder voer. De werkelijkheid is complexer, en een lopend onderzoek van een toezichthouder heeft het gesprek hierover aanzienlijk veranderd.

Het DCM-onderzoek van de FDA

In 2018 startte de Amerikaanse Food and Drug Administration een onderzoek nadat zij 524 meldingen had ontvangen van gedilateerde cardiomyopathie (DCM, een ernstige ziekte van de hartspier) bij honden die voornamelijk graanvrije voeding aten [1]. Het verband leek te liggen bij recepten met veel peulvruchten, waarbij erwten, linzen en kikkererwten niet alleen granen vervingen, maar ook een aanzienlijk deel van het eiwit. Er is geen definitief oorzakelijk mechanisme bevestigd, maar het onderzoek veranderde wel hoe veel dierenartsen kijken naar aanbevelingen voor graanvrije voeding, vooral bij grote en zeer grote rassen.

Zijn granen echt het allergieprobleem?

Niet in de eerste plaats. Een systematische review van gepubliceerde casusrapporten over voedselallergie liet zien dat de drie belangrijkste allergenen bij honden rundvlees (34%), zuivel (17%) en kip (15%) waren [2]. Tarwe kwam uit op 13%. Granen als categorie zijn verantwoordelijk voor een kleiner deel van de gedocumenteerde voedselallergieën dan alleen rundvlees al is. Overschakelen op graanvrij lost dus een probleem op dat statistisch gezien niet de meest voorkomende oorzaak van een voedselallergie is.

Dat gezegd hebbende, reageren sommige honden wel op specifieke granen. Vooral gerst en tarwe bevatten gluten, en er zijn gedocumenteerde gevallen van glutengevoeligheid bij bepaalde rassen [2]. Rijst en haver hebben een zeer laag allergeen risico en komen zelden voor in casusrapporten over ongewenste reacties.

Wanneer graanvrij een logische keuze is

Drie situaties springen eruit. Ten eerste als een hond een bevestigde gevoeligheid voor tarwe of gerst heeft, bevestigd via een eliminatiedieet, niet aangenomen. Ten tweede als het graanvrije recept ook een nieuwe eiwitbron gebruikt (insectenmeel, hert, eend) in plaats van kip of rundvlees. In dat geval doet de nieuwe eiwitbron het meeste werk, niet het graanvrije aspect. Ten derde voor honden die gevoelig zijn voor spijsverteringsproblemen bij voeding met veel zetmeel, waarbij graan specifiek de trigger lijkt te zijn.

Geen van deze situaties maakt graanvrij universeel beter. Het maakt het beter voor de specifieke situatie van een specifieke hond.

Waar je beter op kunt letten dan op het label graanvrij

De nuttigere vraag dan "is dit graanvrij?" is "wat is de eiwitbron, en is die geschikt voor deze hond?" Graanvrije voeding met kip als primaire eiwitbron doet niets voor een hond die allergisch is voor kip. Voeding met granen en een nieuwe insecteneiwitbron is voor die hond nuttiger dan welk graanvrij alternatief op basis van kip dan ook.