Omgevingsallergie bij honden: de ultieme gids!

Net als mensen kunnen honden ook allergieën ontwikkelen door omgevingsfactoren. We noemen dit een omgevingsallergie bij honden. Deze allergieën, ook wel atopische dermatitis genoemd, worden veroorzaakt door stoffen in de leefomgeving van de hond – zowel binnen als buiten. Deze stoffen kunnen allergische reacties uitlokken, zoals jeuk bij honden, via inademing, direct contact met de huid of via de slijmvliezen.

Wat is een allergie bij honden?

Een allergie bij honden uit zich vaak in jeuk en huidklachten. Dit kan variëren van milde jeuk tot onophoudelijk krabben, bijten en likken en, in de ernstigste gevallen, zelfs tot bloedens toe. Bij een allergie reageert het immuunsysteem op uitwendige stoffen, ook wel allergenen genoemd. Het lichaam maakt vervolgens stoffen aan die ontstekingen veroorzaken, waardoor de hond vaak jeuk krijgt. Ook andere lichamelijke symptomen, zoals huidproblemen en spijsverteringsklachten, kunnen het gevolg zijn van allergieën bij honden.

Wat is atopie of omgevingsallergie bij honden?

Atopie/omgevingsallergie is een veelvoorkomende chronische, erfelijke aandoening waarbij de hond overgevoelig of allergisch is voor onschadelijke stoffen in de omgeving. Enkele voorbeelden van deze stoffen zijn pollen, huisstofmijt of grassen. Afhankelijk van het seizoen kunnen de reacties meer of minder ernstig zijn. Een omgevingsallergie bij honden ontstaat vaak tussen de leeftijd van 1 en 3 jaar en wordt veroorzaakt wanneer de hond gedurende langere tijd wordt blootgesteld aan bepaalde omgevingsstoffen. Het immuunsysteem gaat deze stoffen dan als schadelijk beschouwen en reageert door antistoffen aan te maken, die op hun beurt jeuk en ontstekingen veroorzaken. Zonder een passend behandelplan zijn deze allergische symptomen vaak levenslang.

Wat zijn de meest voorkomende symptomen bij honden met een omgevingsallergie?

Een omgevingsallergie kan verschillende lichamelijke symptomen bij je hond veroorzaken. Dit uit zich vooral in huidproblemen, zoals jeuk en roodheid op plekken als de oren, poten, buik en oksels door huidontsteking. Ook een schilferige vacht kan een van de symptomen zijn. Daarnaast kan atopie ook leiden tot terugkerende oorontstekingen, evenals gedragsveranderingen zoals overmatig krabben, likken of bijten aan de poten, liezen of buikstreek.

Slechts in zeldzame gevallen kunnen honden luchtwegklachten krijgen door omgevingsallergieën, zoals niezen, hoesten en een chronisch lopende neus.

Wat zijn de meest voorkomende omgevingsallergieën bij honden?

Er zijn verschillende omgevingsallergieën die vaak voorkomen bij honden. We hebben ze hieronder voor je op een rij gezet.

1. Pollenallergie bij honden
   Deze kunnen afkomstig zijn van bomen, gras of onkruid. Ze komen het meest voor in de lente, zomer en herfst.
2. Huisstofmijtallergieën bij honden
   Dit zijn microscopisch kleine organismen die in huisstof leven. Ze zitten het vaakst in tapijten, meubels en beddengoed.
3. Allergische reactie op schimmelsporen en schimmel
   Alleen bepaalde soorten schimmel, zoals Aspergillus of Cladosporium, kunnen allergische reacties uitlokken. Die komen voor in vochtige of slecht geventileerde ruimtes, maar schimmel kan ook buitenshuis voorkomen in vochtige klimaten.
4. Huidschilfers van andere dieren
   Heb je nog andere huisdieren in huis, zoals katten of vogels? Dan kunnen die de oorzaak zijn van de jeuk bij je hond. Een hond kan ook een allergie ontwikkelen voor huidschilfers van een ander dier.
5. Chemische stoffen
   Schoonmaakmiddelen, luchtverfrissers of bestrijdingsmiddelen. Ze kunnen allemaal de oorzaak zijn van een allergie bij je hond.

6. Planten- of grasallergieën bij honden
   In sommige gevallen kan je hond irritatie krijgen door contact met een bepaalde plantensoort of grassoort.
7. Vlooienallergie bij honden
   Een van de meest voorkomende omgevingsallergieën bij honden is een vlooienallergie. De aanwezigheid van vlooien in de vacht van je hond valt vaak op doordat je kleine zwarte puntjes op de huid kunt zien.

Bestaan er zoiets als seizoensallergieën bij honden?

Omgevingsallergieën bij honden kunnen met de seizoenen komen en gaan. Dat is anders dan bij voedselallergieën, die blijven bestaan zolang je het dieet van je hond niet verandert.
Het is dus zeker mogelijk dat je hond in bepaalde seizoenen, zoals de lente, zomer en herfst, terugkerende klachten heeft zoals jeuk, een schilferige huid, overmatig krabben en likken, of bijten aan de poten. In dat geval kun je voorzichtig concluderen dat je hond last heeft van seizoensgebonden omgevingsallergieën.

Hoe kun je zelf een omgevingsallergie bij honden herkennen?

Jeuk! Jeuk bij honden is een van de belangrijkste symptomen die erop wijzen dat je hond mogelijk een omgevingsallergie heeft. Je hond gaat dan overmatig krabben, bijten en likken aan de snuit, oren, oksels, liezen en tussen de tenen/poten. Daardoor wordt de huid rood, kan die gaan schilferen en kunnen kale plekken ontstaan. Omgevingsallergieën kunnen leiden tot infecties die de klachten verergeren. Dit zorgt voor korstjes, plekjes/bultjes en nog meer jeuk. Als het niet behandeld wordt, blijft je hond last houden. Daarom is het verstandig om naar de dierenarts te gaan.

Hoe wordt een omgevingsallergie bij honden vastgesteld?

Om omgevingsallergieën bij honden vast te stellen, is het belangrijk om naar de dierenarts te gaan. Die zal eerst vlooien uitsluiten als oorzaak van de klachten. Zodra zeker is dat de hond geen vlooien heeft, kan de dierenarts een allergietest uitvoeren en kunnen allergenen worden opgespoord met een huidtest (intradermale allergietest) of een bloedtest.

1. Huidtest (intradermale allergietest)
   Deze test is vooral geschikt om omgevingsallergieën op te sporen. De dierenarts scheert de flank of borstkas en spuit daarna met een fijne naald kleine hoeveelheden van verschillende veelvoorkomende allergenen in. Na 15–30 minuten kan de dierenarts de reactie op de verschillende allergenen beoordelen. Een positieve reactie (roodheid, een bultje of zwelling) op een allergeen wijst op een allergie voor een specifieke stof. Het enige nadeel van deze test is dat de hond onder narcose moet, wat sommige mensen als belastend kunnen ervaren.
2. Bloed
   test Hierbij wordt in het bloed gezocht naar specifieke allergiegerelateerde antistoffen (IgE). Hiervoor neemt de dierenarts een bloedmonster af, dat naar een laboratorium wordt gestuurd. Er kunnen verschillende tests worden uitgevoerd, zoals tests op allergieën voor pollen, huisstofmijt, schimmels en voedselallergenen.

Hoe kan ik mijn hond beschermen tegen omgevingsallergieën?

De beste manier om je hond te beschermen tegen omgevingsallergieën is contact met de betreffende stoffen te vermijden. In de praktijk is dit vaak niet mogelijk, daarom zijn er ook nog een paar andere behandelmogelijkheden om de jeuk en allergische reacties van je hond onder controle te houden. In principe moeten deze behandelingen levenslang worden toegediend.

Behandelopties voor honden met omgevingsallergieën

Zodra een omgevingsallergie is vastgesteld, kan de hond gericht behandeld worden. Helaas is volledige genezing van een omgevingsallergie niet mogelijk. Er zijn wel een aantal manieren om de omgevingsallergie te verminderen, waardoor de hond minder klachten zal ervaren.

Allereerst kun je de hond behandelen met desensibilisatie (hyposensibilisatie), met als doel de hond minder gevoelig of toleranter te maken voor de allergenen waarvoor hij allergisch is. Bij allergische honden zet het immuunsysteem een afweerreactie in gang zodra de allergenen het lichaam binnendringen. Dit uit zich bij honden in jeuk. Bij desensibilisatie wordt het immuunsysteem als het ware ‘opnieuw getraind’ om minder sterk op de allergenen te reageren. De dierenarts doet dit door geleidelijk oplopende doses toe te dienen van de allergenen waarvoor de hond allergisch is, in de hoop dat het lichaam het allergeen uiteindelijk herkent als een ‘lichaamseigen’ stof die niet schadelijk is voor het lichaam.

Naast desensibilisatie kun je ook jeukstillende en ontstekingsremmende supplementen of medicatie toedienen. Deze middelen helpen symptomen zoals jeuk en huidontsteking te verminderen. Enkele voorbeelden van deze middelen zijn corticosteroïden, ciclosporine, antihistaminica, enzovoort. In sommige gevallen worden deze middelen ook in combinatie met de desensibilisatiebehandeling toegediend.

Daarnaast is goede huidverzorging ook belangrijk voor honden met allergieën. Je kunt de hond wassen met milde hydraterende/jeukstillende shampoos. Of je kunt de huid ondersteunen door supplementen voor huid en vacht te geven.

Welke voeding helpt tegen omgevingsallergieën bij honden?

Honden met voedselallergieën kunnen baat hebben bij speciale dieetvoeding. Hieronder valt voeding die de algehele gezondheid van de huid en vacht ondersteunt en tegelijk de immuunrespons optimaliseert.
Hypoallergene voeding is vooral nuttig bij voedselallergieën. Die bevat nieuwe eiwitbronnen, zoals insecteneiwitten, die het lichaam niet als allergenen zal herkennen. Hypoallergene hondenvoeding helpt meestal niet tegen omgevingsallergieën, maar kan wel helpen om de weerstand van je hond te ondersteunen en zo allergische symptomen door omgevingsfactoren te onderdrukken. Het is ook belangrijk om voeding met kunstmatige toevoegingen te vermijden en te kiezen voor voeding die rijk is aan omega-3- en omega-6-vetzuren. Deze vetzuren helpen ontstekingen te verminderen en ondersteunen een gezonde huid. Zo zorg je ervoor dat je hond minder last heeft van jeukklachten. Je kiest het best voor voeding met ingrediënten zoals lijnzaad, visolie of zalmolie.

Tot slot is het belangrijk om een gezonde darmflora te bevorderen, omdat dit indirect kan leiden tot een betere huidgezondheid. Met de juiste voeding met toegevoegde prebiotica en probiotica kun je helpen het immuunsysteem te versterken en ontstekingen te verminderen.

Wat kan ik mijn hond geven tegen jeuk?

Naast medische behandelingen die door de dierenarts zijn voorgeschreven, zijn er nog een paar andere opties die je kunt overwegen om de jeuk van je hond te verlichten.
Je kunt je hond supplementen geven; het is het beste om te kiezen voor supplementen met probiotica, omega-3, biotine, zink, vitamine E, colostrum en quercetine. Je kunt ook plaatselijke behandelingen gebruiken, zoals speciale shampoos om bacteriële en/of schimmelinfecties te behandelen, of crèmes en sprays die kunnen helpen om de jeuk van je hond te verminderen.

Helpen prebiotica tegen jeuk bij honden?

Prebiotica (niet-verteerbare vezels) dienen als voeding voor de goede bacteriën in de darmen (probiotica). Omdat een groot deel van het immuunsysteem zich in de darmen bevindt, kunnen prebiotica het immuunsysteem ondersteunen. Als de darmflora uit balans is, ontstaan er ontstekingen, wat jeuk bij de hond veroorzaakt. Jeuk door allergische reacties neemt af als je zorgt dat de hond een gezonde darmflora heeft.

Helpen probiotica tegen jeuk bij honden?

De levende, gunstige bacteriën in de darmen worden probiotica genoemd; ze helpen het evenwicht van de darmflora te behouden. Probiotica helpen het immuunsysteem te reguleren, en omdat jeuk bij veel honden het gevolg is van een overreactie van het immuunsysteem, helpen probiotica het immuunsysteem in balans te houden en zo allergische reacties zoals jeuk bij honden te verminderen.

Helpt colostrum tegen jeuk bij honden?

Ja, colostrum kan honden helpen die last hebben van jeuk door allergieën.
Colostrum is de eerste melk die een zoogdier na de bevalling produceert. Deze melk bevat veel meer antistoffen dan gewone melk en helpt zo het immuunsysteem te beschermen en te ondersteunen. Het zijn de immunoglobulinen in colostrum die het immuunsysteem helpen allergenen te herkennen en aan te vallen. Dit is belangrijk voor honden met allergieën, omdat het immuunsysteem dan minder heftig op de allergenen reageert. Tot slot bevat colostrum ook groeifactoren en cytokinen die ontstekingen verminderen en beschadigd weefsel helpen herstellen.

Helpt quercetine tegen jeuk bij honden?

Quercetine is een natuurlijke flavonoïde die voorkomt in verschillende voedingsmiddelen, zoals kappertjes, appels, bessen en boerenkool.
Het staat bekend om zijn uitzonderlijk krachtige antioxiderende en ontstekingsremmende eigenschappen. Enkele voordelen van quercetine voor je hond:

1. De antihistaminische werking remt de afgifte van histamine (de stof die verantwoordelijk is voor jeuk bij honden, roodheid en zwelling bij allergische reacties).
2. De ontstekingsremmende werking helpt ontstekingen in de huid, luchtwegen en andere weefsels te verminderen.
3. De antioxidanten beschermen de cellen
4. Het ondersteunt de gezondheid van de huid, verzacht de huid en vermindert oxidatieve stress, wat heel waardevol is voor honden met allergieën.

Welke rassen worden het vaakst getroffen door omgevingsallergieën?

Uit onderzoek is gebleken dat sommige rassen gevoeliger zijn voor omgevingsallergieën dan andere. De aandoening kan van de ene generatie op de volgende worden doorgegeven. Rassen die vatbaarder zijn voor het ontwikkelen van atopie zijn onder andere Boxers, Golden Retrievers, Labradors, Shar-Peis en Shih Tzus.

Kan een hond met omgevingsallergieën een mooie leeftijd bereiken?

Honden die last hebben van omgevingsallergieën kunnen zeker een mooie leeftijd bereiken. Het is wel belangrijk dat de symptomen worden herkend en dat de hond de juiste behandeling krijgt.
Het wordt aangeraden om honden levenslang te behandelen, omdat ze regelmatig last zullen hebben van de symptomen.