Eczeem bij honden: oorzaken, symptomen & behandeling

Eczeem bij honden is een veelvoorkomende huidaandoening die ongemak en irritatie kan veroorzaken. De aandoening kan zich op verschillende manieren uiten, afhankelijk van de onderliggende oorzaak en de ernst ervan. In dit artikel bespreken we de symptomen, oorzaken en behandelmogelijkheden van eczeem bij honden.

Symptomen van eczeem bij honden

Honden met eczeem vertonen vaak een aantal specifieke symptomen, die in ernst kunnen variëren. Het is belangrijk om deze symptomen vroeg te herkennen om verdere complicaties te voorkomen.

• Jeuk: Honden met eczeem hebben vaak last van hevige jeuk, waardoor ze overmatig krabben, bijten of likken aan de aangetaste plekken.
• Roodheid: De huid kan rood, geïrriteerd en ontstoken zijn.
• Zwelling: Er kunnen gezwollen plekken ontstaan als gevolg van ontsteking in de huid.
• Korsten en huiduitslag: Eczeem kan zich uiten als huiduitslag of korsten op de huid, wat wijst op langdurige huidirritatie.
• Haaruitval: Voortdurend krabben of likken kan leiden tot haaruitval op de aangetaste plekken.
• Pus of bloed: In ernstige gevallen kan de huid openbarsten en pus of bloed afscheiden, vooral als de hond de aangetaste plekken blijft krabben.

Oorzaken van eczeem

Eczeem bij honden kan door verschillende factoren worden veroorzaakt, waaronder genetische aanleg en de mate waarin de leefomgeving van een hond is veranderd ten opzichte van de boerderijen en landelijke omgeving waarin honden zich hebben ontwikkeld [1][2]. Dit zijn de belangrijkste oorzaken:

1. Voedselallergieën

Allergieën voor bepaalde voedingsmiddelen, zoals rundvlees, kip, zuivelproducten of soja, kunnen eczeem veroorzaken. Een hond kan een allergische reactie ontwikkelen, wat leidt tot huidontsteking en jeuk.

2. Infecties

Bacteriële, virale of parasitaire infecties kunnen de huid irriteren en eczeem veroorzaken. Zo kan een vlooienallergie of schimmelinfectie leiden tot huidproblemen.

3. Omgevingsallergieën

Honden kunnen allergisch zijn voor omgevingsfactoren zoals pollen, huisstofmijt, schimmel of vlooienbeten. Deze allergieën kunnen eczeem veroorzaken, vooral volgens een seizoensgebonden patroon. Huisstofmijt is het meest voorkomende omgevingsallergeen bij atopische honden, en het moderne leven binnenshuis met meer blootstelling aan vervuilende stoffen kan het risico verhogen [2].

4. Medicatie

Sommige medicijnen kunnen eczeem als bijwerking veroorzaken. Het is belangrijk om de bijwerkingen van voorgeschreven medicijnen met je dierenarts te bespreken.

5. Chronische gezondheidsproblemen

Aandoeningen zoals leverziekte, nierproblemen of darmontsteking kunnen leiden tot huidproblemen, waaronder eczeem. Deze onderliggende gezondheidsproblemen kunnen de algehele gezondheid van de huid beïnvloeden.

Soorten eczeem

Er zijn verschillende soorten eczeem die bij honden kunnen voorkomen. Het onderscheid tussen droog en nat eczeem is het meest gebruikelijk.

1. Droog eczeem

Droog eczeem ontstaat wanneer de huid uitdroogt, vaak door een tekort aan natuurlijke oliën in de huid. Dit leidt tot jeuk, schilfering en irritatie. Droog eczeem komt vaak voor in koude, droge klimaten of bij honden met een gevoelige huid.

2. Nat eczeem (hotspots)

Nat eczeem, ook wel 'hotspots' genoemd, ontstaat wanneer de huid vochtig en geïnfecteerd raakt door voortdurend krabben, likken of bijten. Deze vochtige plekken kunnen snel verergeren en hebben de neiging zich met pus te vullen.

Behandeling van eczeem

De behandeling van eczeem bij honden hangt af van de ernst en de onderliggende oorzaak. Het is belangrijk om een dierenarts te raadplegen voor een juiste diagnose en behandeling. Hier zijn enkele veelvoorkomende behandelingsopties:

1. Huidverzorging

Goede huidverzorging is essentieel voor de behandeling van eczeem. Het gebruik van milde, hypoallergene shampoos of shampoos met corticosteroïden kan helpen om jeuk en irritatie te verlichten. Het regelmatig reinigen van de aangetaste plekken helpt infecties te voorkomen.

2. Aanpassingen in het dieet

Als voedselallergieën de oorzaak zijn, kan een eliminatiedieet worden aangeraden om de allergenen te identificeren. Het vermijden van bepaalde eiwitten of ingrediënten kan helpen huidproblemen te verminderen.

3. Medicatie

In sommige gevallen kan de dierenarts antihistaminica, corticosteroïden of antibiotica voorschrijven om ontstekingen te verminderen en de infectie te behandelen. Deze medicijnen kunnen helpen om de symptomen snel te verlichten.

4. Probiotica

Probiotica kunnen de darmgezondheid ondersteunen, wat invloed kan hebben op de algehele gezondheid van de huid. Een evenwichtige darmflora kan allergische reacties verminderen en eczeem helpen voorkomen.

5. Hydratatie en voeding

Het is belangrijk om ervoor te zorgen dat je hond genoeg water drinkt en een uitgebalanceerd dieet krijgt dat rijk is aan essentiële vetzuren, zoals omega-3 en omega-6. In een placebogecontroleerde studie hadden honden die dagelijks een omega-3-supplement kregen na 16 weken minder oclacitinib nodig en scoorden ze lager op jeuk dan honden die placebo kregen [3].

Preventie van eczeem

Het voorkomen van eczeem bij honden richt zich vaak op het minimaliseren van de factoren die de aandoening kunnen uitlokken. Hier zijn enkele preventieve maatregelen:

• Houd de huid schoon en droog: Regelmatig wassen met een milde shampoo en vochtige omstandigheden vermijden kan helpen om de huid gezond te houden.
• Vlooien en parasieten bestrijden: Het voorkomen van vlooienbeten met een regelmatige vlooienbehandeling kan het risico op eczeem verminderen.
• Dieetcontrole: Houd het dieet van je hond in de gaten en vermijd mogelijke allergenen door te kiezen voor een hypoallergeen dieet of een eliminatiedieet.
• Regelmatige controles: Controleer de huid van je hond regelmatig, vooral als hij gevoelig is voor allergieën, en raadpleeg een dierenarts bij het eerste teken van symptomen.

Voedingsadvies voor honden met eczeem

Honden met eczeem hebben vaak baat bij specifieke voedingsaanpassingen om de symptomen te verlichten en de algehele gezondheid van de huid te ondersteunen. Eczeem kan worden veroorzaakt door allergieën, een verstoorde darmgezondheid of omgevingsfactoren. Hier zijn de belangrijkste voedingsaanbevelingen voor honden met eczeem.

Eliminatiedieet: allergieën herkennen

Een veelvoorkomende oorzaak van eczeem bij honden is een voedselallergie. Door een eliminatiedieet te volgen, kun je bepalen welke ingrediënten in de voeding de huidreactie veroorzaken.

• Allergieën herkennen: Veelvoorkomende allergenen in hondenvoer zijn rund, kip, zuivel en granen zoals tarwe en maïs.
• Speciale voeding: Een eliminatiedieet houdt in dat je je hond tijdelijk hypoallergene voeding geeft die geen bekende allergenen bevat. Als de symptomen van eczeem verbeteren, kunnen geleidelijk nieuwe ingrediënten worden geïntroduceerd om te bepalen wat de allergieën veroorzaakt.

Voorbeeld: Gebruik voeding met eend of lam in plaats van rund of kip, omdat die vaak allergische reacties kunnen uitlokken.

Vezelrijke voeding: ondersteuning van de spijsvertering

Vezelrijke voeding kan de darmgezondheid verbeteren, wat een directe invloed kan hebben op de gezondheid van de huid van je hond.

• Pompoen en lijnzaad: Pompoen en lijnzaad zijn natuurlijke bronnen van vezels die de stoelgang ondersteunen en kunnen helpen de darmflora in balans te brengen. Dit kan helpen ontstekingen te verminderen, wat gunstig is voor honden met eczeem.
• Bietenpulp: Bietenpulp wordt vaak toegevoegd aan hondenvoer vanwege het hoge vezelgehalte en het vermogen om de darmfunctie te ondersteunen.

Tip: Voeg een kleine hoeveelheid gemalen lijnzaad of pompoen toe aan het dagelijkse voer van je hond.

Omega-3-vetzuursupplementen: ontstekingsremmende eigenschappen

Omega-3-vetzuren hebben krachtige ontstekingsremmende eigenschappen en zijn zeer effectief in het verlichten van eczeemgerelateerde ontstekingen.

• Visolie: Visolie, rijk aan EPA en DHA (twee soorten omega-3-vetzuren), kan de huid ondersteunen door ontstekingen te verminderen en jeuk te verlichten.
• Lijnzaadolie: Een plantaardige bron van omega-3-vetzuren die ook goed is voor de gezondheid van de huid.
• Immune & Tune: een hypoallergeen, plantaardig omega-3-supplement speciaal ontwikkeld voor honden met een gevoelige huid en gewrichten.

Voordeel: Omega-3 helpt niet alleen bij eczeem, maar ondersteunt ook de algehele gezondheid van de vacht en het immuunsysteem.

Hoogwaardige eiwitten: het belang van kwaliteit in hondenvoer

Honden met eczeem hebben baat bij voeding die rijk is aan hoogwaardige eiwitten. Hoogwaardige eiwitten ondersteunen de spieropbouw en het herstel van huidweefsel.

• Vlees als hoofdingrediënt: Zorg ervoor dat het voer van je hond hoogwaardig vlees als hoofdingrediënt bevat. Kies voer zonder vulstoffen zoals maïs, soja of tarwe, die vaak allergische reacties veroorzaken.
• Eiwitrotatie: Wissel de eiwitbronnen af om het risico op nieuwe voedselallergieën te minimaliseren.

Aanbeveling: Vermijd goedkope vulstoffen en geef je hond voeding met een hoog gehalte aan vlees of vis.

Hydratatie: voldoende water is essentieel

Voldoende hydratatie is cruciaal voor honden met eczeem, omdat uitdroging huidproblemen kan verergeren.

• Vers water: Zorg ervoor dat je hond altijd toegang heeft tot vers, schoon water.
• Natvoer: Als je hond niet genoeg drinkt, kan natvoer een goede manier zijn om extra vocht binnen te krijgen.

Pro Tip: Voeg een kleine hoeveelheid water toe aan het droge voer van je hond om de vochtinname te stimuleren.

Probiotica: ondersteuning van de darmgezondheid

De darmgezondheid speelt een belangrijke rol in het algehele immuunsysteem van je hond, en probiotica kunnen helpen om een gezonde darmflora te behouden.

• Probiotische supplementen: Probiotica kunnen de darmflora ondersteunen, wat essentieel is voor een goed werkend immuunsysteem en het verminderen van huidproblemen zoals eczeem.
• Gefermenteerde voeding: Hondenvoer met gefermenteerde ingrediënten, zoals kefir of zuurkool, kan een natuurlijke bron van probiotica zijn.

Voordeel: Probiotica kunnen niet alleen de spijsvertering ondersteunen, maar ook bijdragen aan een gezondere huid.

Vermijd chemische irriterende stoffen: beperk omgevingsfactoren

Omgevingsfactoren kunnen eczeem verergeren. Zorg ervoor dat je hond niet in contact komt met chemicaliën die de huid kunnen irriteren.

• Natuurlijke omgeving: Beperk blootstelling aan pesticiden, schoonmaakmiddelen en andere chemicaliën.
• Hypoallergene voeding: Vermijd voeding met chemische conserveermiddelen of kunstmatige kleurstoffen.

Tip: Kies natuurlijke, hypoallergene schoonmaakmiddelen voor je huis en vermijd sterke geuren in de buurt van je hond.

Welke hondenrassen zijn het meest vatbaar voor eczeem?

Eczeem, een veelvoorkomende huidaandoening bij honden, kan worden veroorzaakt door allergieën, voeding of omgevingsfactoren. Hoewel eczeem bij elk hondenras kan voorkomen, zijn bepaalde rassen gevoeliger voor huidproblemen. Hieronder vind je een overzicht van hondenrassen die vatbaarder zijn voor eczeem en andere huidaandoeningen.

Bulldogs

• Kenmerken: Bulldogs, zoals de Engelse en Franse Bulldog, staan bekend om hun diepe huidplooien.
• Risico op eczeem: Deze huidplooien kunnen vocht vasthouden, wat leidt tot irritatie en infecties, waardoor bulldogs gevoelig zijn voor eczeem en andere huidproblemen.
• Oorzaken: De combinatie van allergieën, wrijving in de huidplooien en slechte luchtcirculatie tussen de plooien kan eczeem verergeren.

Labrador Retrievers

• Kenmerken: Labradors zijn een van de populairste hondenrassen ter wereld.
• Risico op eczeem: Ze hebben aanleg voor allergieën, vooral voedselallergieën of omgevingsallergieën (pollen, stof), die kunnen leiden tot eczeem.
• Oorzaken: Voedselallergieën, parasieten zoals vlooien, of blootstelling aan irriterende omgevingsfactoren zoals gras of chemicaliën.

Golden Retrievers

• Kenmerken: Golden Retrievers hebben een dikke, dubbele vacht en staan bekend om hun vriendelijke karakter.
• Risico op eczeem: Dit ras is extra gevoelig voor atopische dermatitis, een vorm van eczeem die wordt veroorzaakt door allergieën.
• Oorzaken: Voedselallergieën of omgevingsallergieën, zoals huisstofmijt of pollen, kunnen bijdragen aan eczeem bij Golden Retrievers.

Cocker Spaniels

• Kenmerken: Cocker Spaniels hebben een dichte, lange vacht die regelmatig verzorging nodig heeft.
• Risico op eczeem: Door hun dikke vacht en gevoeligheid voor oorinfecties kunnen ze last krijgen van eczeem.
• Oorzaken: Slechte verzorging, oorinfecties en allergieën kunnen eczeem veroorzaken bij Cocker Spaniels. Regelmatig wassen en borstelen is essentieel om huidproblemen te voorkomen.

West Highland White Terriërs (Westies)

• Kenmerken: Westies staan bekend om hun gevoelige huid en witte vacht.
• Risico op eczeem: Dit ras heeft een verhoogd risico op allergieën, waardoor ze gevoeliger zijn voor eczeem.
• Oorzaken: Allergieën die verband houden met voeding, vlooienbeten en omgevingsfactoren kunnen bijdragen aan huidproblemen bij Westies.

Shih Tzu's

• Kenmerken: Shih Tzu's hebben een lange, zijdezachte vacht en zijn gevoelig voor huidproblemen.
• Risico op eczeem: De huidplooien en lange vacht van Shih Tzu's kunnen eczeem veroorzaken door ophoping van vocht en slechte luchtcirculatie.
• Oorzaken: Verkeerde verzorging en allergieën voor bijvoorbeeld voeding of pollen kunnen leiden tot eczeem.

Boxers

• Kenmerken: Boxers hebben een korte, gladde vacht en een atletische bouw.
• Risico op eczeem: Boxers zijn gevoelig voor allergieën en huidproblemen, waaronder atopische dermatitis.
• Oorzaken: Voedsel- of omgevingsallergieën en irritatie door chemicaliën of shampoo kunnen eczeem bij boxers veroorzaken.

Duitse herders

• Kenmerken: Duitse herders hebben een dichte, dubbele vacht en zijn gevoelig voor huidproblemen.
• Risico op eczeem: Dit ras heeft een verhoogd risico op eczeem, vooral door huidinfecties en atopische dermatitis.
• Oorzaken: Vlooienallergieën, infecties en slechte hygiëne kunnen eczeem veroorzaken.

Chihuahua's

• Kenmerken: Chihuahua's hebben een korte of lange vacht en een gevoelige huid.
• Risico op eczeem: Dit kleine ras is gevoelig voor omgevingsallergieën en voedselintoleranties, die eczeem kunnen veroorzaken.
• Oorzaken: Irritatie door stof of chemicaliën, evenals allergieën voor bepaalde voedingsstoffen, kunnen eczeem bij chihuahua's verergeren.

Wanneer moet je een dierenarts raadplegen?

Hoewel milde eczeemklachten thuis kunnen worden behandeld, is het belangrijk om in ernstige gevallen of als de symptomen aanhouden een dierenarts te raadplegen. Tekenen zoals pus, bloedingen, ernstige haaruitval of gedragsveranderingen kunnen wijzen op een onderliggend gezondheidsprobleem dat professionele aandacht vereist.

Conclusie

Eczeem bij honden kan door verschillende factoren worden veroorzaakt, zoals allergieën, infecties en chronische aandoeningen. De symptomen variëren van jeuk en roodheid tot haaruitval en huiduitslag. Met de juiste huidverzorging, aanpassingen in de voeding en een tijdige behandeling kan eczeem vaak onder controle worden gehouden. Bij twijfel is het altijd verstandig om een dierenarts te raadplegen voor een juiste diagnose en behandeling, zodat je hond snel verlichting kan krijgen en gezond blijft.